Félag atvinnurekenda

Þegar stjórnmálamenn grafa undan fyrirtækjum

22. júlí 2021

„Endahnútur“ Ólafs Stephensen framkvæmdastjóra FA í Viðskiptablaðinu 21. júlí 2021.

Nokkur dæmi um niðurgreidd námskeið endurmenntunardeilda háskólanna, í beinni samkeppni við sambærileg námskeið hjá félagsmönnum FA. Smelltu á myndina til að stækka hana.

Stjórnmálamenn taka stundum ákvarðanir, sem eru sennilega fallega hugsaðar og kunna við fyrstu sýn að vera í þágu almennings, en reynast síðan valda fyrirtækjum í rekstri miklum skaða og ógna getu þeirra til að skapa verðmæti og störf. Tökum tvö dæmi, sem Félag atvinnurekenda hefur látið til sín taka undanfarin misseri.

Þegar frumvarp til breytinga á póstlögum var til meðferðar á Alþingi í árslok 2019 fékk einhver þingmaður þá snilldarhugmynd að skylda veitanda alþjónustu til hafa sama verð fyrir pakkaflutninga um allt land. Þetta var sagt byggðaaðgerð og breytingartillaga meirihluta umhverfis- og samgöngunefndar um eitt verð um allt land var samþykkt.

Það sem gerðist næst var að alþjónustuveitandinn, Íslandspóstur, lækkaði verðskrá sína fyrir pakkaflutninga út um land niður í verðið sem gildir fyrir pakkasendingar innan höfuðborgarsvæðisins. Þannig var verð, sem þegar var líkast til undir kostnaði við að veita þjónustuna, komið tugi prósenta undir verð einkarekinna fyrirtækja sem annast vöru- og pakkasendingar – og þau eru mörg og starfa víða um land. Nýja verðskráin var augljóst brot á öðrum ákvæðum póstlaganna, um að verð fyrir alþjónustu verði að taka mið af raunverulegum kostnaði við að veita þjónustuna og undirverðlagning sé þannig í raun bönnuð. Pósturinn heimtaði niðurgreiðslur úr ríkissjóði til að standa undir undirverðlagningunni og af einhverjum ástæðum sem greinarhöfundur hefur enn ekki skilið, stóðu fjármálaráðuneytið, samgönguráðuneytið og Póst- og fjarskiptastofnun með ríkisfyrirtækinu i lögbrotunum og niðurgreiðslurnar fékk það.

Á pakkaflutningamarkaðnum urðu afleiðingarnar að ógerningur var að keppa við verð ríkisfyrirtækisins og fyrirtæki sem mörg hver skapa atvinnu í héraði töpuðu viðskiptum til Póstsins. Þetta reyndist einhver misheppnaðasta byggðaaðgerð sögunnar, enda var með undirverðlagningunni grafið undan rekstri fyrirtækja á landsbyggðinni. Eftir 18 mánaða baráttu FA og fleiri hagsmunasamtaka fyrir því að annað hvort yrði lögum breytt eða farið að gildandi lögum, flutti meirihluti umhverfis- og samgöngunefndar Alþingis (svo lítið bar á) nýja breytingartillögu um að afnema eitt verð um allt land í pakkaflutningum.

Annað dæmi er af sumarnámi í framhalds- og háskólum, sem menntamálaráðuneytið greip til vegna lélegs atvinnuástands af völdum heimsfaraldursins. Það verkefni er að flestu leyti góðra gjalda vert. Það er alls ekki óeðlilegt að gera atvinnuleitendum kleift að fara í nám eða námsmönnum, sem ekki fá sumarvinnu, kleift að bæta við sig einingum yfir sumarið. FA gerði hins vegar, fyrir hönd aðildarfyrirtækja sinna á fræðslumarkaði, alvarlegar athugasemdir við þann hluta ríkisstyrkjanna sem rann til endurmenntunardeilda háskólanna. Þær starfa að mörgu leyti í beinni samkeppni við einkarekin fræðslufyrirtæki.

Bæði í fyrrasumar og nú í sumar bjóða endurmenntunardeildirnar upp á alls konar námskeið, sem eru alls ekki sérstaklega ætluð atvinnuleitendum eða háskólanemum, heldur þvert á móti öllum almenningi. Þessi námskeið, sem áður kostuðu tugi þúsunda, eru í sumar í boði á 3.000 krónur. Þetta eru sambærileg námskeið og einkarekin fræðslufyrirtæki bjóða, t.d. á sviði tölvufærni, viðskipta, mannlegra samskipta o.s.frv.

Aftur er það svo að við þetta niðurgreidda verð ríkisháskóla eða ríkisstyrktra háskóla geta einkarekin fræðslufyrirtæki ekki keppt og hafa misst mikil viðskipti, sem kemur til viðbótar við tjón þeirra vegna heimsfaraldursins. Það er einfaldlega staðreynd og gildir þá einu að Eftirlitsstofnun EFTA hafi komizt að þeirri niðurstöðu fyrr í mánuðinum að ríkisstyrkirnir hafi rúmazt innan ákvæða EES-samningsins. Ákvarðanir menntamálaráðherrans ollu einkareknum fyrirtækjum miklu tjóni, sem hefði mátt forðast.

Nú eru kosningar framundan og má gera ráð fyrir að menntamálaráðherrann, fjármálaráðherrann, samgönguráðherrann og aðrir þingmenn hafi á vörum falleg orð um mikilvægi þess að búa fyrirtækjum hagstætt rekstrarumhverfi. Það væri nú ekki úr vegi að kjósendur spyrðu þetta fólk af hverju það lét þá klúður eins og það sem lýst er hér að framan viðgangast á sinni vakt.

Félag atvinnurekenda

Fræðum og græðum – félagsfundur 6. október

24. september 2021

Félag atvinnurekenda efnir til félagsfundar miðvikudaginn 6. október næstkomandi kl. 10, undir yfirskriftinni „Fræðum og græðum – nýtum Starfsmenntasjóð verslunarinnar til að styrkja starfsfólkið okkar í starfi“. Á fundinum munu fimm fræðslufyrirtæki innan raða FA kynna nálgun sína á fræðslu og þjálfun fyrir starfsmenn fyrirtækja. Jafnframt verða kynntir möguleikar fyrirtækja til að sækja um styrki í Starfsmenntasjóðinn samkvæmt starfsreglum hans, svo og verkefnið „fræðslustjóri að láni“.

Öll fyrirtæki þurfa að huga að þörf sinni og starfsmanna sinna fyrir endurmenntun, þjálfun og fræðslu. Með kjarasamningi árið 2000 var settur á laggirnar Starfsmenntasjóður verslunarinnar, með aðild FA, VR og Landssambands verzlunarmanna. Markmið sjóðsins er að auka hæfni og menntun starfsmanna fyrirtækjanna í FA, ásamt því að stuðla að auknu framboði af námi og námsefni sem svari þörfum atvinnulífsins á hverjum tíma. Framlag vinnuveitenda í sjóðinn er 0,3% af launagreiðslum. Stéttarfélögin greiða mótframlag sem nemur 0,05% af sama stofni.

Kannanir FA meðal félagsmanna hafa sýnt að eingöngu um þriðjungur fyrirtækjanna nýtir sér Starfsmennasjóðinn. Það þýðir að tveir þriðjuhlutar félagsmanna hafa greitt háar fjárhæðir í sjóðinn af launum starfsmanna sinna, en njóta ekki þess ávinnings sem felst í styrkjum sjóðsins til fræðslu og þjálfunar starfsmanna. Í Starfsmenntasjóði verslunarinnar eru nú um 200 milljónir króna – miklir peningar, sem FA vill koma í vinnu! Með því að nýta Starfsmenntasjóðinn til að fræða og þjálfa starfsfólkið græða allir, bæði fyrirtækin og starfsmenn þeirra.

FA fékk Attentus til að vinna fyrir félagið greiningu á fræðsluþörfum aðildarfyrirtækja og skilaði fyrirtækið skýrslu um þær. Innan félagsins eru öflug fræðslufyrirtæki og hefur FA farið þess á leit við þau að þau stilli upp námsframboði sem taki mið af þörfunum eins og þær voru skilgreindar í úttekt Attentus. Öll bjóða þessi fyrirtæki upp á fjölbreytta fræðslu og þjálfun og eru oft reiðubúin að sérsníða lausnir fyrir fyrirtæki. FA hvetur félagsmenn því til að kynna sér fræðsluframboð þeirra vel – mæting á félagsfundinn er fyrsta skrefið í því.

Við hvetjum mannauðs- og fræðslustjóra sérstaklega til að mæta, sé þeim til að dreifa í viðkomandi fyrirtæki, en fundarefnið á raunar erindi við alla stjórnendur sem vilja fá meira út úr starfsfólkinu sínu og tryggja ánægju þess og þróun í starfi.

Dagskrá fundarins:

10.00 Inngangur – Ólafur Stephensen, framkvæmdastjóri FA
10.05 Hvað styrkir Starfsmenntasjóður verslunarinnar? – Selma Kristjánsdóttir, stjórnarmaður í SV
10.20 Verkefnið fræðslustjóri að láni – Anna Kristín Kristjánsdóttir, varaformaður FA og stjórnarmaður í SV
10.30 Kynning á Þekkingarmiðlun – Eyþór Eðvarðsson, ráðgjafi og eigandi
10.40 Kynning á Gerum betur – Margrét Reynisdóttir, framkvæmdastjóri
10.50 Kynning á Dale Carnegie – Unnur Magnúsdóttir, ráðgjafi og eigandi
11.00 Kynning á Akademias- Guðmundur Arnar Guðmundsson framkvæmdastjóri
11.10 Kynning á Nýja tölvu- og viðskiptaskólanum – Skúli Gunnsteinsson, framkvæmdastjóri
11.20 Kynning á Promennt – Eydís Eyland Brynjarsdóttir markaðsstjóri

Fundarstjóri er Ólafur Stephensen.

Fundurinn er haldinn í fundarsal FA á 9. hæð í Húsi verslunarinnar. Hann hefst eins og áður segir kl. 10 og er áætlað að hann standi í 90 mínútur. Mikilvægt er að skrá sig á fundinn hér fyrir neðan vegna sóttvarnaráðstafana. Fundinum verður einnig streymt á Facebook-síðu FA.

Halda áfram að lesa

Félag atvinnurekenda

Samkeppniseftirlitið ætti að vera með útibú í Skagafirði

17. september 2021

Ólafur Stephensen og Björn Leví ræddu saman í Kaffikróknum.

Björn Leví Gunnarsson, þingmaður og oddviti Pírata í Reykjavík suður, segir að efla eigi Samkeppniseftirlitið og það ætti helst að vera með útibú í Skagafirði. Píratar telja að borgaralaun hvetji fólk til að vinna fremur en letji og vilja allan fiskafla á fiskmarkað. Þetta var á meðal þess sem fram kom í samtali Björns Leví og Ólafs Stephensen, framkvæmdastjóra FA, í Kaffikróknum í morgun. Samtalið var í beinni útsendingu á Facebook og má horfa á þáttinn í spilaranum hér að neðan.

Borgaralaun örvi atvinnu og nýsköpun
Píratar eru með þá stefnu að taka upp borgaralaun og tryggja öllum þjóðfélagsþegnum grunnframfærslu. Ólafur vitnaði til þess að ýmsir félagsmenn FA hefðu undanfarið átt erfitt með að ráða fólk í vinnu og dregið þá ályktun að of lítill munur væri á bótum og taxtalaunum og of lítil hvatning til að þiggja vinnu. Hann spurði hvort borgaralaun þýddu að fólk þyrfti ekki að vinna frekar en því sýndist. Björn vitnaði til tilrauna með upptöku borgaralauna, sem hefðu þvert á móti aukið atvinnuþátttöku. „Að hluta til er þetta munurinn á skerðingarframfærslunni og óskertu framfærslunni. Þegar þú ert í framfærslu sem er skert af því að þú hreyfir þig, þá hreyfir þú þig ekki. En ef þú ert með óskerta grunnframfærslu, þá græðirðu á að hreyfa þig og gerir það. Þetta eru gömlu fátækragildrurnar. Þær eru inni í öllum skerðingarkerfunum okkar, hjá öryrkjum, ellilífeyrisþegum og í raun hjá námsmönnum líka.“

Björn sagði að grunnframfærsla væri grundvöllur fyrir því að hafa í sig og á. „Og svo sértu með frelsi til athafna til að gera hvað sem þú vilt í viðbót. Það hefur einmitt skilað sér í meiri nýsköpun, meiri atvinnu, af því að fólk hefur fast land undir fótum, getur alltaf farið niður í það. Ef maður ætlar til dæmis sem tölvunarfræðingur að fara út í einhverjar nýsköpunarpælingar – það er ekki séns þegar maður er kominn með þessar skuldbindingar, fjölskyldu, börn, lán og svo framvegis. Maður gæti aldrei farið í nýsköpunargírinn af því að þá þarf maður að svelta sig dálítið og lánin eru þá farin til fjandans.“

Ólafur spurði hvort reiknað hefði verið hvað það kostaði ríkissjóð að tryggja öllum grunnframfærslu og Björn Leví svaraði því til að þetta væri framtíðarmúsík, taka ætti stutt skref í upphafi með afnámi skerðinga, hækkun persónuafsláttar og gera hann útgreiðanlegan til þeirra sem nýttu hann ekki á móti tekjum. Það kostaði 70 milljarða í heild. „Til framtíðar koma borgaralaun samhliða sjálfvirknivæðingu. Þá erum við ekki í rauninni lengur með verkafólk sem er beint að vinna með höndunum í verðmætasköpuninni eða framleiðslusköpuninni og einhvers staðar þurfum við að mata hagkerfið með fjármagni til að standa undir nýsköpun.“

– Að tiltölulega breiður hópur fólks eigi að vera á launum hjá ríkinu við að láta sér detta eitthvað sniðugt í hug?

„Til dæmis. Það er í rauninni bara mjög hollt þegar allt kemur til alls og eitthvað sem ýmsir aðilar í gegnum tíðina hafa talað um sem mjög áhugaverða leið til að búa til nýtt fjármagn í kerfinu. Í stað þess að bankar geri það í gegnum lánamyndunina þá sé nýsköpun peninga í gegnum svona kerfi. Það er fyrirsjáanlegt og aðgengilegt öllum.“

Vilja efla Samkeppniseftirlitið og vinna gegn einokun
Píratar segjast vilja vinna gegn einokun og fákeppni. Ólafur spurði hvort flokkurinn vildi til dæmis afnema undanþágu mjólkuriðnaðarins frá samkeppnislögum, sem búið hefur til einokunarstöðu Mjólkursamsölunnar. „Það væri fínt. Þess vegna erum við til dæmis að tala um að efla Samkeppniseftirlitið. Það á líka við um opinber fyrirtæki, það þarf stundum að huga að samkeppniseftirliti gagnvart þeim og líka þeim fyrirtækjum sem eru með einokun í krafti opinberrar verndar. Ég skil til dæmis ekki af hverju er ekki útibú Samkeppniseftirlitsins í Skagafirði, stór bækistöð sem segir heyrðu þetta er undarlegt.“

Björn Leví sagðist vel koma til greina að taka upp samkeppnismat á bæði nýrri og gildandi löggjöf. „Við viljum forðast að það komi upp fákeppni og einokun. Samkeppnisreglur eru til þess. Við þekkjum öll skaðann af því þegar fákeppnin fær að blómstra, þegar olíufélögin skiptu með sér landshlutum eins og var í gamla daga. Það er skaðlegt fyrir allt samfélagið.“

Allur fiskafli fari á markað
Innan raða FA eru margar sjálfstæðar fiskvinnslur sem kaupa allt sitt hráefni á fiskmörkuðum en hafa verið settar í erfiða samkeppnisstöðu vegna tvöfaldrar verðlagningar í sjávarútvegi, þar sem samþætt útgerðar- og vinnslufyrirtæki kaupa fisk af sjálfum sér á mun lægra verði en greitt er á fiskmörkuðum og skekkja um leið verðmyndun á markaðnum. Píratar eru með þá stefnu að allan fisk eigi að selja á fiskmarkaði og bað Ólafur þingmanninn að útlista hana nánar. „Það á að leggja niður Verðlagsstofu skiptaverðs og setja allan afla á innanlandsmarkað áður en hann er seldur eitthvert annað, þannig að menn séu ekki að fara með kannski 15 þúsund tonn í vinnslu í Póllandi eða Þýskalandi sem einhver vinnsla á Íslandi gæti séð hag sinn í að kaupa frekar og gera úr störf og verðmæti. Allar spillingarvarnir um allan heim benda á svona fyrirkomulag og segja: Hér er ójafnræði í gangi,“ sagði Björn.

Hann sagðist telja að skyldan til að setja allan afla á markað myndi standast EES-samninginn. Fiskurinn þyrfti bara að fara um innlendan markað áður en hann væri fluttur út. „Þú getur verið á skipinu og siglt út en verðmyndunin væri komin í gegnum innlenda markaðinn fyrst.“

Ólafur og Björn ræddu einnig útboðsmál, lífeyrismál, vinnumarkaðsmál, nýsköpun, skatta- og regluumhverfi fyrirtækja, ástandið á húsnæðismarkaði og fleira. Hægt er að smella á spilarann hér að ofan til að horfa á allt samtalið.

Halda áfram að lesa

Félag atvinnurekenda

Blómlegir tollar

16. september 2021

„Endahnútur“ Ólafs Stephensen, framkvæmdastjóra FA, í Viðskiptablaðinu 16. september 2021.

Tollar á blóm fengu að sitja eftir þegar þarsíðasta ríkisstjórn afnam tolla á „öllum vörum nema matvörum“ eins og það var þá orðað. Rökin fyrir tollum á matvörur eru þau að verið sé að vernda m.a. fæðuöryggi – en það eru bara þeir með allra sérhæfðasta smekkinn sem borða blóm.

Blómatollarnir eru gríðarháir og eru meginorsök þess að verð á blómum er oft og iðulega tvö- til þrefalt hærra en í öðrum Evrópulöndum. Margt er súrt við þessa tollheimtu. Hún verndar til dæmis innan við tíu vinnustaði austur í sveitum, sem rækta innan við tíu tegundir af afskornum blómum – en bitnar á tugum blómaverzlana og heldur uppi verði á neytendavöru, sem ætti ekki að þurfa að vera lúxus.

Tollarnir eru líka lagðir á af fullum þunga þótt hinir fáu innlendu framleiðendur anni ekki eftirspurn fyrir stóra blómadaga eins og konudag og Valentínusardag. Þá neyðast blómaverzlanir til að flytja inn blóm sem eru miklu dýrari en þau þyrftu að vera. Tollarnir leggjast líka á alls konar blóm sem eru alls ekki ræktuð hér á landi og vernda þar af leiðandi ekki neitt, skaða bara verzlun og neytendur.

Fyrir tveimur árum sendi Félag atvinnurekenda, ásamt 25 fyrirtækjum, sem samanlagt standa fyrir mikinn meirihluta blómaverzlunar í landinu,  erindi á fjármálaráðherra og landbúnaðarráðherra og fór fram á endurskoðun á blómatollum. Í tvö ár hefur málið verið „í skoðun“ og verið að „afla gagna“. Með öðrum orðum gerist ekki neitt.

Nú eru aðstæður þannig á heimsmarkaði með blóm að kórónuveirufaraldurinn hefur hægt á uppskeru og flutningum eins og í öðrum greinum og stefnir í verulegar verðhækkanir. Enn mun því blómaverðið hækka – nema stjórnvöld taki sig saman í andlitinu og endurskoði þessa fráleitu skattheimtu.

Halda áfram að lesa

Vinsælast

Allur réttur áskilin © 2021 Tíðin